หากเอ่ยถึงโรคยอดฮิตของผู้สูงอายุแล้ว หนึ่งในหลายๆโรคคงหนีไม่พ้นโรคข้อเสื่อม โรคที่เกิดจากกระดูกอ่อนบริเวณผิวข้อเกิดความผิดปกติ ทำให้มีการเปลี่ยนแปลงของกระดูกอ่อนบริเวณผิวข้อทั้งทางด้านรูปร่าง โครงสร้าง และทางเคมี ซึ่งโดยปกติแล้ว กระดูกอ่อนจะมีความยืดหยุ่นทำหน้าที่ลดแรงที่กระทำต่อข้อกระดูกและทำให้ข้อเคลื่อนไหวด้วยความราบรื่น
| เมื่อกระดูกอ่อนเสื่อม กระดูกแท้จะเสียดสีกันทำให้เกิดความเจ็บปวดและเกิดเสียงดัง และทำให้สูญเสียหน้าที่ในการเคลื่อนไหว รับน้ำหนัก และกระจายแรง ซึ่งภาวะข้อกระดูกเสื่อมมีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้นตามอายุที่มากขึ้น โดยเฉพาะผู้ที่มีการใช้งานของข้อมาก
อย่างไรก็ตาม โรคข้อเสื่อมยังเกิดจากปัจจัยอื่นๆ ได้อีก เช่น พันธุกรรม น้ำหนักตัว ลักษณะการใช้งานข้อที่ไม่ถูกต้อง อาชีพที่มีการใช้งานของข้อมาก และการได้รับบาดเจ็บบริเวณข้อ ทั้งนี้อัตราการเกิดโรคในเพศหญิงและชาย ก็ขึ้นอยู่กับช่วงอายุด้วย โดยพบว่าในช่วงอายุมากกว่า 50 ปีขึ้นไป จะพบได้ในเพศหญิงสูงกว่าเพศชาย อาจเป็นผลเนื่องจากวัยทองหรือช่วงวัยหมดประจำเดือนที่มีการเปลี่ยนแปลงทางฮอร์โมนทางเพศ
จากการสำรวจชุมชนผู้สูงอายุบริเวณโรงพยาบาลศิริราชในปี 2545 พบว่า ประเทศไทย มีผู้ป่วยโรคข้อเสื่อมถึงร้อยละ 34.5-45.6 ของประชากรทั้งหมด ซึ่งพบว่ามีอัตราเพิ่มสูงขึ้นของโรคกลุ่มนี้อย่างมาก ส่งผลกระทบทั้งต่อสภาพร่างกาย จิตใจ รวมถึงเป็นปัญหาทางสาธารณสุขที่สำคัญ
ทั้งนี้นพ.อุดม วิศิษฏ์สุนทร ประธานมูลนิธิทศวรรษโรคกระดูกและข้อ (ประเทศไทย) กล่าวว่า ปัจจุบัน พบว่าประชากรทั่วโลกรวมถึงประเทศไทย โดยเฉพาะผู้สูงอายุ ต้องทนทุกข์ทรมานกับโรคดังกล่าวเป็นจำนวนมาก เพราะโรคนี้มักมีอาการปวดเวลาเคลื่อนไหวข้อมากๆ บางครั้งมีเสียงดังที่ข้อขณะเคลื่อนไหว บวม กดเจ็บ ข้อผิดรูปหรือพิการได้
| “หากคนไทยมีความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับโรคดังกล่าว ตลอดจนรู้ถึงแนวทางป้องกัน และวิธีการรักษาโรคที่ถูกต้องให้กับตนเองและคนใกล้ชิดแล้ว รวมทั้งทำตามคำแนะนำของแพทย์ ก็จะทำให้ผู้ป่วยสามารถดำเนินชีวิตได้อย่างปกติและมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น และช่วยลดค่าใช้จ่ายที่เกิดจากการรักษาอีกด้วย”
ทางด้าน พญ.สุวณี รักธรรม กรรมการที่ปรึกษามูลนิธิทศวรรษโรคกระดูกและข้อ (ประเทศไทย) และอดีต ผอ.สำนักอนามัยกรุงเทพมหานคร กล่าวว่า อายุเป็นปัจจัยหนึ่งซึ่งมีความสำคัญในการเกิดภาวะข้อเสื่อม ยิ่งอายุมากขึ้น กระดูกอ่อนบริเวณผิวข้อจะมีการสึกหรอตามการใช้งานข้อ นอกจากนี้การเปลี่ยนแปลงในกระดูกอ่อนจากโรคบางอย่าง เช่น โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ การติดเชื้อในข้อ ก็จะทำลายกระดูกอ่อนผิวข้อให้เสื่อมเร็วยิ่งขึ้นเช่นกัน
“ปัจจุบันยังไม่สามารถรักษาโรคข้อเสื่อมให้หายขาดได้ แต่การรักษามุ่งที่การลดอาการปวดและคงการใช้งานข้อเป็นสำคัญ วิธีการที่ใช้อยู่ลดอาการปวดหรืออาการอักเสบ เช่น กายภาพบำบัด การบริหารกล้ามเนื้อเข่า การใช้ยา และการผ่าตัด ทั้งนี้การใช้ยาในปัจจุบันก็สะดวกมากขึ้น โดยมีผงชงละลายน้ำกลูโคซามีน ซัลเฟต สำหรับดื่มวันละ 1 ครั้ง เพื่อช่วยชะลอการสึกหรอของกระดูกอ่อนผิวข้อ และช่วยบรรเทาอาการปวดของโรคข้อเสื่อม”
ขณะที่เภสัชกรหญิงพจน์จารี เกตุนพคุณ แนะว่า ควรคุมน้ำหนักตัวไม่ให้อ้วนเกิน ออกกำลังกายอยู่เสมอ แต่ไม่ควรหักโหมจนเกินไป ซึ่งสำหรับผู้สูงอายุนั้น นอกจากการปั่นจักรยานแล้ว การออกกำลังกายในน้ำก็สามารถทำได้เช่นกัน
|  | | คุณป้าธัญญรัศมิ์ พลายแก้ว |
|  |
“สิ่งสำคัญที่สุดคือควรหลีกเลี่ยงการคุกเข่าและขัดสมาธิ หรือนั่งยอง ๆ แต่หากผู้ใหญ่ในบ้านเกิดอุบัติเหตุหกล้มขึ้นมา อาการจะหายช้า-เร็วขึ้นอยู่กับโรคประจำตัวด้วย เช่นหากผู้ป่วยเป็นโรคเบาหวาน อาการที่จะฟื้นตัวก็จะช้างไปอีก ดังนั้นสิ่งที่ดีที่สุดคือ ทุกคนในบ้านควรช่วยกันดูแลและป้องกัน เพราะถ้าหากผู้สูงอายุล้มหรือกระแทกกับสิ่งของมีเหตุทำให้กระดูกหัก หรือกระทบกระเทือน มันเป็นเรื่องใหญ่มากทีเดียว”
|  | | เภสัชกรหญิงพจน์จารี เกตุนพคุณ |
| | |
อย่างไรก็ดี เมื่อมีโอกาสพูดคุยกับคุณป้าธัญญรัศมิ์ พลายแก้ว รองแชมป์ลีลาศอาวุโส สมาคมกีฬาลีลาศแห่งประเทศไทยและครูสอนลีลาศวัย 57 ปี ที่ยังคงโชว์สเต็ปการเต้นได้ไม่เป็นสองรองใครได้เผยถึงเรื่องการรักษาสุขภาพของตัวเองว่า เมื่อ 5 ปีที่แล้ว แม้ว่าจะออกกำลังกายมาตลอด แต่ก็เคยประสบปัญหาเรื่องโรคข้ออยู่เหมือนกัน ทรมานมาก ไปหาหมอก็ได้ยามาทาน แต่มันเป็นวิธีการรักษาที่ปลายเหตุ มันไม่หายขาด
“มีเพื่อนแนะนำให้ลองเต้นลีลาศ เราก็เคยอยากเต้นอยู่แล้ว เลยไปลองดู พอไปเต้นก็เริ่มชอบแล้วก็จริงจังจนได้เป็นครูสอนเต้นลีลาศ ซึ่งการที่เลือกเต้นลีลาศมันก็ได้ผลนะ ไม่ปวดข้ออีกเลย แข็งแรงขึ้นด้วย”
“และแม้ว่าเราจะต้องใส่ส้นสูงบ่อยครั้ง แต่มันก็ไม่ได้ทำให้เราข้อเข้าเสื่อมนะ ไม่ตรวจสุขภาพ วัดมวลกระดูกก็แข็งแรงดี ซึ่งตรงนี้อาจเป็นเพราะว่าเราดูแลสุขภาพด้วย เต้นอย่างเดียวมันไม่ได้ทำให้หายหรอก ต้องออกกำลังกาย ทานอาหารที่มีประโยชน์ เน้นผักผลไม้ และหลีกเลี่ยงอาหารที่มีกรดยูริคเช่น เนื้อเป็ด เนื้อไก่ เป็นต้น”คุณป้าธัญญรัศมิ์กล่าวทิ้งท้าย
|
|
Top Hit 